Hà Tĩnh (Việt Nam) lần đầu được chứng nhận VietGAP cho tôm càng xanh, ao mô hình 1 ha lãi gần 170 triệu đồng mỗi vụ

Năm 2026, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh triển khai mô hình trình diễn "nuôi bán thâm canh tôm càng xanh (Macrobrachium rosenbergii) trong ao đạt tiêu chuẩn VietGAP" tại ao nuôi của hộ Phan Lượng, thôn Ngọc Sơn, xã Toàn Lưu. Mô hình có diện tích 1 ha, gồm 2 ao, mật độ thả 10 con/m², cỡ tôm giống 1—1,3 cm/con. Đây là lần đầu tiên một cơ sở nuôi tôm càng xanh tại Hà Tĩnh được chứng nhận VietGAP, do Trung tâm Chuyển giao và Dịch vụ Kỹ thuật Thủy sản Việt Nam (FITES) cấp, số chứng nhận VietGAP-TS-13-02-42-0035.

Mô hình trình diễn được Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh định hướng là thử nghiệm đa dạng hóa đối tượng nuôi, đồng thời đưa quy trình sản xuất an toàn vào thực tiễn nuôi thủy sản nước ngọt. Khác với cách nuôi chủ yếu dựa vào kinh nghiệm trước đây, mô hình nhấn mạnh quản lý thống nhất các khâu sản xuất, từ lựa chọn và giám sát vật tư đầu vào đến cho ăn, quản lý môi trường và thu hoạch đều được đưa vào quy trình. Trong quá trình thực hiện, người nuôi được hỗ trợ một phần kinh phí để mua tôm giống, thức ăn công nghiệp, vitamin C và chế phẩm sinh học; chi phí đánh giá và chứng nhận VietGAP do dự án hỗ trợ toàn bộ.

Trong thời gian nuôi, chất lượng nước và hàm lượng oxy hòa tan trong ao được giám sát thường xuyên, máy sục khí và thiết bị sục khí được vận hành theo nhu cầu nhằm duy trì môi trường thuận lợi cho tôm phát triển, giảm nguy cơ thiếu oxy vào ban đêm hoặc khi thời tiết bất lợi. Việc cho ăn được kiểm soát theo từng giai đoạn sinh trưởng của tôm và tình trạng thực tế của đàn tôm, lượng cho ăn được điều chỉnh hợp lý để tránh dư thừa, giảm lãng phí và giảm ô nhiễm nước; vitamin C và chế phẩm sinh học được sử dụng theo hướng dẫn chuyên môn nhằm hỗ trợ sức khỏe tôm và quản lý môi trường ao.

Ngoài yêu cầu kỹ thuật, quy trình VietGAP còn yêu cầu cơ sở nuôi tuân thủ các quy định về an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường và an toàn lao động: thuốc và hóa chất phải được sử dụng đúng quy định, hạn chế lạm dụng kháng sinh; chất thải và vệ sinh khu vực nuôi phải được quản lý chặt chẽ. Thông tin về tôm giống, thức ăn, vật tư, quá trình nuôi và thu hoạch đều được ghi chép đầy đủ và lưu trữ để kiểm soát quy trình và truy xuất nguồn gốc.

Sau 5 tháng thực hiện, mô hình đạt kết quả tích cực: khối lượng bình quân của tôm đạt 32 g/con, tỷ lệ sống 63%, sản lượng thu hoạch 2,02 tấn, hệ số chuyển hóa thức ăn 2,0, thấp hơn mức dự kiến 2,2. Với giá bán khoảng 220.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí, lợi nhuận của mô hình đạt gần 170 triệu đồng/ha/vụ.

Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh Trương Huy Dũng cho biết kết quả bước đầu khẳng định tiềm năng phát triển của tôm càng xanh trong điều kiện nuôi nước ngọt của tỉnh, đồng thời cho thấy kết quả của việc ứng dụng tiến bộ kỹ thuật và vai trò của việc tuân thủ quy trình sản xuất an toàn.

Hà Tĩnh hiện có 4.568 ha diện tích nuôi thủy sản nước ngọt, tạo không gian để nghiên cứu phát triển các đối tượng nuôi có giá trị kinh tế cao tại những vùng có điều kiện tự nhiên và kỹ thuật phù hợp. Tuy nhiên, thành công của một cơ sở nuôi không có nghĩa là có thể nhân rộng trên toàn tỉnh. Thời gian tới, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Hà Tĩnh sẽ xây dựng tài liệu tuyên truyền, tăng cường tập huấn, triển khai chuyển giao kỹ thuật và giới thiệu mô hình để các địa phương nghiên cứu áp dụng; việc nhân rộng cần dựa trên điều kiện nguồn nước, diện tích ao, khả năng đầu tư và trình độ kỹ thuật của từng hộ nhằm bảo đảm phù hợp với thực tế sản xuất. Bên cạnh việc hoàn thiện quy trình kỹ thuật, việc kết nối tiêu thụ, xây dựng thương hiệu và tổ chức sản xuất theo hướng hàng hóa cũng được xác định là những khâu cần quan tâm để nâng cao giá trị sản phẩm.